"We Are Victims Too"

Hoe erg de ellende in Amerika ook is, een feit is dat zowel de Israëlische bevolking als de Palestijnse bevolking al jarenlang zuchten onder het juk van de terreur.
Een feit is ook dat terreurgroepen elders in de wereld jarenlang ongestoord hun gang konden gaan en in sommige gevallen zelfs - vanuit politiek-opportunistische overwegingen door het Westen werden gesteund.
Jarenlang hebben wij in het Westen de comfortabele positie van zelfvoldaan toeschouwer kunnen innemen. Het is erg - maar ach - het raakt ons niet. Laten ze elkaar maar afmaken...
Het wordt natuurlijk anders als de acties er op gericht zijn ons af te maken. Dan is iedereen in rep en roer en dan spreekt iedereen over onbegrijpelijke acties die een bedreiging vormen voor de geciviliseerde wereld.
Terreur is voor niet-westerse mensen natuurlijk net zo erg als voor westerse mensen. Oorlog, honger, leed, armoede, vernietiging van je eigen land - allemaal zaken die zonder ook maar een traan te laten door ons bekeken worden - maar dan valt er een grote bom op New York en dan spreken we over 'iets ongelooflijks' en dan moet iedereen treuren en verdrietig zijn.
Ik kan me levendig voorstellen dat slachtoffers van het geweld in het Midden-Oosten de morele verontwaardiging van het Westen met een zekere cynische afstandelijkheid benaderen. De politieke leiders van Irak waren heel direct in hun reacties: "Nu krijgt Amerika eens een koekje van eigen deeg. Wie geweld zaait zal geweld oogsten".
We spreken er schande van, maar schandalig is dat gedrag natuurlijk niet. De bevolking van Irak lijdt al meer dan tien jaar onder een boycot die in feite geen enkel zinvol doel dient. "Eigen schuld, dikke bult", zeggen we, wanneer sociaal bewogen mensen ons confronteren met Irakees leed.
Maar als wij dat mogen zeggen - "eigen schuld, dikke bult" - waarom mogen anderen dat dan niet zeggen? Mensen die ook trots zijn op hun land, mensen die zich ook gekrenkt voelen wanneer ze beledigd en vernederd worden.
Joegoslavië hebben we gedwongen toe te geven aan de eisen van Albanese terroristen. Kosovo was Joegoslavisch gebied en we hebben het gewoon aan de terroristen gegeven. Om van het gedonder af te zijn...
Turkije mag Koerdische terroristen bestrijden - maar Saddam Hoessein is een misdadiger wanneer hij de Koerden bestrijdt.
Palestijnse terreur is slecht, maar Israëlische staatsterreur is goed.
Het Aids-probleem in Afrika raakt ons niet. En toch is de ellende waar mensen in Afrika elke dag mee geconfronteerd worden oneindig groter dan de ellende waar wij mee worden geconfronteerd.
Niemand herdenkt de slachtoffers van de terreur in Israël, Palestina, Turkije, Rusland, Afrika en al die andere landen waar het leven van mensen op een verschrikkelijke wijze beëindigd wordt.
Dat komt omdat wij altijd uit zijn gegaan van een cynische vorm van berusting - waarvan de kern door en door pessimistisch is: "We kunnen er toch niks aan doen..."
Vredesbewegingen in Israël en Palestina beweren al jarenlang dat er best iets gedaan kan worden - maar geen enkele officiële instantie heeft ooit die vredesbewegingen serieus genomen.
Waarom niet? Omdat die vredesbewegingen te idealistisch zijn en pleiten voor recht voor iedereen?
Maar is dat dan zo schandalig dat we in een wereld, waarin alle landen de Verklaring van de Rechten van de Mens hebben ondertekend, streven naar recht voor iedereen?
In een wereld waarin iedereen gelijke rechten heeft is de ellende van de een niet belangrijker dan de ellende van de ander.
Het creperen van Arabische mensen is net zo erg als het creperen van joods mensen. Het creperen van Afrikanen is net zo erg als het creperen van Amerikanen. Wanneer we dat beseffen kunnen we er toe komen het idealisme van vredesbewegingen in onze wereld serieus te nemen.
Te lang hebben cynisme en onverschillige machtshonger het denken in de wereld beheerst.

Zwolle, 14 september 2001

'De Iraakse leider Saddam Hoessein heeft zaterdag in een open brief de Verenigde Staten opgeroepen geen militair geweld te gebruiken in antwoord op de aanslagen van dinsdag. Saddam hoopt dat het westen ,,haar verstand'' gebruikt ,,en niet geweld''. De Iraakse president verklaarde woensdag in reactie op de terreuraanvallen dat Washington ,,de doornen heeft geoogst van zijn politiek''.
Volgens Saddam heeft het gebruik van geweld door de Verenigde Staten in het verleden geleid tot niets. (NRC - 15 september 2001)

The good God and the evil God

Kahlil Gibran - The Madman

" Oftentimes have I heard you speak of one who commits a wrong as though he were not one of you, but a stranger unto you and an intruder upon your world.
But I say that even as the holy and the righteous cannot rise beyond the highest which is in each one of you,
So the wicked and the weak cannot fall lower than the lowest which is in you also.
And as a single leaf turns not yellow but with the silent knowledge of the whole tree,
So the wrong-doer cannot do wrong without the hidden will of you all.
Like a procession you walk together towards your god-self. And when one of you falls down he falls for those behind him, a caution against the stumbling stone.
Ay, and he falls for those ahead of him, who though faster and surer of foot, yet removed not the stumbling stone.

Kahlil Gibran - On crime and punishment

The General & The Prophet

"In a recent edition of the program 20/20 on network television, Barbara Walters interviewed the man who more than anyone else today symbolizes the best of America, General Norman Schwarzkopf. Viewers were given a rare glimpse of the great man's private world, including a pile of books on the table by his bed. On top of the pile, clearly picked out by the camera, was a slim volume called The Prophet by Kahlil Gibran."

"That General Schwarzkopf should give pride of place to this particular book among his bedside reading is perhaps not so very surprising, since millions of Americans have done likewise over the seven decades since it was first published, and only the Bible has sold more copies in America this century. Indeed, The Prophet has a colossal readership all over the world, having been translated into a host of different languages. Nevertheless, this most intimate of works remains a book for individuals rather than multitudes. And its presence by the bedside of an individual such as the General provides the best evidence of where its author stands in the conscience of the nation. "

Laffe aanval op de beschaving?
Susan Sontag, NRC, 22-9-2001

Hoe geschokt en verdrietig ik als inwoner van Amerika en New York ook ben, het valt me op dat Amerika, nu het wordt geconfronteerd met de afschuwelijke werkelijkheid van vorige week dinsdag, minder dan ooit in staat lijkt de werkelijkheid te accepteren. De tegenstelling tussen wat werkelijk is gebeurd en de interpretatie ervan, het eigengereide gezever en de aperte leugens die door praktisch alle publieke figuren en tv-commentatoren in Amerika worden opgelepeld, vind ik verbijsterend en triest.
Degenen die de gebeurtenis mochten verslaan lijken met elkaar te hebben afgesproken het publiek als kleine kinderen te behandelen. Waar blijft de erkenning dat dit geen `laffe' aanval was op de `beschaving', de `vrijheid', de `mensheid' of de `vrije wereld', maar een aanval op het land dat zichzelf heeft uitgeroepen tot supermogendheid, een aanval die werd uitgevoerd als gevolg van bepaalde Amerikaanse belangen en daden?
Hoeveel Amerikaanse burgers hebben weet van de voortdurende bombardementen op Irak? Als het woord `laf' dan toch moet vallen, is het misschien meer van toepassing op degenen die hoog in de lucht en buiten het bereik van vergeldingsaanvallen doden, dan op hen die bereid zijn zelf te sterven om anderen te doden. En als het om moed (een ethisch neutrale waarde) gaat, dan kun je zeggen wat je wilt van de aanstichters van het bloedbad van vorige week dinsdag, maar het zijn geen lafaards.

Arafat blijft in de ogen van Sharon een terrorist
Commentaar WD 2001

De Verenigde Staten willen dat Arafat en Peres zo spoedig mogelijk om de tafel gaan zitten om te praten over een formeel bestand. Rust in het Midden-Oosten zou de Verenigde Staten helpen een wereldwijde coalitie tegen terroristen te smeden, waarvan ook de Arabische en islamitische landen deel moeten uitmaken. Arafat en Peres proberen al een maand een ontmoeting af te spreken, maar de Israëlische premier Ariel Sharon wil pas toestemming voor een gesprek geven, wanneer Arafat heeft bewezen dat hij geen terrorist is.
Iedere opstandige daad van extremistische Palestijnen wordt Arafat persoonlijk aangerekend. Tamelijk absurd, omdat extremisten hebben gesteld dat ze door zullen gaan met het plegen van verzetsdaden zolang joden hun woongebieden bezet houden. Daar moet dus over gepraat worden en dat wil Sharon niet. Sharon eist nog altijd dat extremistische Palestijnen zich kritiekloos neer leggen bij het nederzettingenbeleid van Israël, een beleid dat er op is gericht de meest extremistische joden - mensen die geloven dat de Palestijnen niet het recht bezitten 'superieure joodse mensen' hun wil op te leggen - in Palestijns gebied onder te brengen. (24 september 2001)

Aanval was op VS, niet op het vrije Westen
William Pfaff - columnist van de International Herald Tribune>
Volkskrant, 25-9-2001 "Retorische overdaad, kruistochten en 'eliminering' van landen die terrorisme steunen, is niet alleen een politieke vergissing.., maar leidt ook tot verwarring onder de Amerikanen.
Susan Sontag kreeg de volle laag van conservatieve kringen, toen zij de aanvallen in New York en Washington een 'monsterlijke dosis werkelijkheid' voor Amerika noemde.
De aanvallen waren niet gericht tegen de westerse beschaving.., maar in het bijzonder gericht tegen de VS en om bijzondere redenen.
Ze waren bedoeld om de VS te verwonden en niemand anders. Ze waren een vergelding voor speciale onderdelen van het beleid dat de VS heeft gevoerd.
Wij Amerikanen moeten ons helder rekenschap geven van wat er is gebeurd. En dit moet logischerwijze leiden tot een nieuwe en serieuze beschouwing over wat ons te doen staat."

Zwijgen Is Misplaatst
Commentaar WD 2001

Gedurende de Golfoorlog werd - precies zoals dat nu gebeurt - de Israëlische zaak - en dan met name het 'goed' verklaren er van - centraal gesteld, terwijl het de Amerikanen alleen maar om het bezit van de olie en het breken van de macht van Saddam Hoessein ging.
Waar toen kritische tegengeluiden eigenlijk nauwelijks hoorbaar waren, daar is er nu sprake van een intellectuele discussie, waarin voor- en tegenstanders het recht wordt gegund hun kritische mening op een eerlijke wijze te uiten. Het feit dat dit gegeven hier als zijnde opmerkelijk moet worden weergegeven wijst er op dat er iets mis is geweest met de democratische meningsvorming in ons land wat betreft de kwestie Israël en het Midden-Oosten.
Alle jaren door werd ons stelselmatig ingehamerd dat Israël de goede partij was en is, zodat een tegenstander van Israel automatisch tot slechte partij werd uitgeroepen. Dat daarbij op een werkelijk walgelijke wijze misbruik werd gemaakt van de term 'antisemitisme' maakt de zaak alleen maar erger.

Marcel van Dam is een van de eerste columnisten in ons land die het taboe op kritische meningsvorming rond dit heikele onderwerp heeft doorbroken. Hij is de mening toegedaan dat de haat binnen de Arabische wereld tegen Amerika niet in de eerste plaats wordt veroorzaakt door moslimfundamentalisme, dat alleen maar op grond van negatieve motieven (afgunst, domheid, antisemitisme) de 'goedheid' van Israël en Amerika veroordeelt, maar door het gebrek aan rechtvaardigheidsgevoel dat Amerika tentoon spreidt.
Alle tegenstanders van Amerika zeggen dat Amerika niet eerlijk is. Met andere woorden, zo moet je logischerwijs concluderen: terroristen worden in de eerste plaats gedreven door nobele motieven, sterke verlangens naar vrijheid, eerlijkheid en rechtvaardigheid. Dat hun verlangens gebruikt, mogelijk zelfs misbruikt, worden door moslimfundamentalisten kun je de terroristen eigenlijk niet verwijten. Moslimfundamentalisten zijn in feite de enigen die de ongelimiteerde macht van de Verenigde Staten niet als een vanzelfsprekende zaak accepteren.

Marcel van Dam formuleert het als volgt:
Volkskrant, 27 september 2001

"Het is toch geen vreemde gedachte dat de Arabische wereld de Israelische politiek ten opzichte van de Palestijnen als de ergste vorm van terreur ziet. Die gedachte wordt namelijk regelmatig geuit. En dat Israel die politiek alleen maar kan volhouden dankzij de VS is toch ook geen radicaal nieuw inzicht?
Waarom zouden praktisch alle Arabische terroristische aanslagen in de laatste decennia zijn gemotiveerd als vergelding voor de Israëlische en Amerikaanse Midden-Oosten-politiek? Zouden die terroristen maar wat verzinnen?"
"Het is mijn stelling dat het Arabische volk terroristen zal blijven produceren, zolang dat conflict en de partijdigheid van de VS daarin zal blijven bestaan."

"Het is buitengewoon misplaatst om te suggereren dat ik over het veronderstelde oorzakelijk verband maar beter kan zwijgen, omdat ik anders onbedoeld antisemieten kweek. Ik vind de Israëlische politiek ten opzichte van de Palestijnen inhumaan, misdadig en in strijd met het internationale recht...
Zolang ik deze mening heb zal ik hem blijven uiten. Ik zou het meer dan misplaatst vinden om te zwijgen"

Ronald Plasterk weet het beter

Niemand weet nog precies welke groepering er achter de aanslag op doelen in New York en Washington steekt - ook Marcel van Dam niet - behalve Volkskrantcolumnist Ronald Plasterk.
Ronald Plasterk behoort bij de wild-west-divisie van de Volkskrant, die wordt aangevoerd door de immer strijdbare luis in de pels van de macht Jan Blokker - die - net als zijn vriend Harry Mulisch - onmiddellijk zijn liberale jas uittrekt wanneer er ergens in de wereld stront aan de knikker is. Dan zijn ze eensklaps superrechts en dan kiezen ze voor een primitieve vorm van law and order: hard er op los slaan, zonder pardon, en met schijt natuurlijk aan de internationale rechtsorde.

Hier waren leden van de Egyptische Jihadbeweging aan het werk, stelt Ronald Plasterk, moslims die menen dat God de gelovigen opdraagt alle heidenen met geweld te onderwerpen en te bekeren. Wanneer Van Dam stelt dat er sprake is van boosheid over de kwestie Palestina, dan heeft hij ongelijk - en dat hij ongelijk heeft wordt bewezen door het feit dat hij een eenzame figuur is. Niemand is het met hem eens en dus kan wat hij zegt niet waar zijn...

Een dergelijke burgermanslogica, die het gelijk altijd bij de morele meerderheid legt, wijst het New Age denken af.
Het New Age denken kiest voor de outsiders, de eenlingen, die juist omdat ze de moed kunnen opbrengen alleen te gaan staan, de waarheid vaak (dus niet altijd!) het dichtst kunnen benaderen.
Het is een erg onzindelijk argument dat Ronald Plasterk hier hanteert: iemand op een sadistische, neerbuigende wijze duidelijk maken dat hij vanwege de eenzame positie die hij inneemt klein en onbeduidend is, en het is bepaald geen argument dat je van iemand verwacht die zichzelf 'wetenschapper' noemt.
Waaruit mag blijken dat wetenschap in geen enkel opzicht de beoefenaars ervan weerhoudt van morele misstappen.

Om te bewijzen dat hij zelf geen eenzame figuur is citeert Ronald Plasterk uitspraken van een Nederlandse hoogleraar, Hans Jansen, die stelt dat de Jihad, die volgens Plasterk achter de aanslagen steekt, handelt uit rancune omdat de Islam de wereldhegemonie verloren heeft.

In Amerika, waar de aanslagen gepleegd zijn(!), denkt men genuanceerder over de kwestie. Daar wijzen hoogleraren niet een bepaalde groep aan, maar daar wordt - precies zoals Marcel van Dam dat doet - gesproken over algemeen onbehagen in de Arabische wereld.
"Ik denk", zegt de Amerikaanse Islamkenner Bernard Haykel, die als hoogleraar verbonden is aan de 'New York University', "dat de gehele moslimwereld de Verenigde Staten ziet als een uiterst agressieve industriële, militaire en commerciële macht."

"Haykel points to U.S. policy in the Middle East, Iraq, Iran and the stationing of U.S. troops in Saudi Arabia, as contributing to a feeling of resentment among Muslims. In particular, experts say Israel's use of U.S. weapons in strikes against Palestinians during the current intifada that broke out a year ago, is widely seen as an example of the arbitrary nature of U.S. policy."
"Muslims see Iraqi children denied food and medicines, they see U.S. troops in Saudi Arabia, home to some of Islam's most sacred sites, they see the United States often backing regimes they consider repressive and it does not help America's P.R. campaign in the Muslim world, which is what is required," says Haykel. (ABC News Online)

"It does not help America's PR-campaign."
Dat is duidelijke taal. Er is iets mis met het beeld dat mensen hebben van Amerika en als alle moslims datzelfde beeld delen, dan moet je toch eens aan jezelf en je beeldvormende gedrag gaan twijfelen.
Dat is wat Marcel van Dam in feite zegt, en waar een wetenschappelijk ingestelde geest het mee eens zou moeten zijn.
Het gelijk ligt momenteel niet bij Amerika, hoe verschrikkelijk de terreuraanslag ook was. Het feit dat je aangevallen wordt maakt je niet goed. Dat is dezelfde fout die door Hitler vervolgde joden maken.
Het slechte gedrag van een ander maakt jou niet goed.
Alles wat je over de verdrijving en het doden van joden kunt zeggen is dat het een onmenselijke daad was, zoals ook het werpen van de atoombom op Japanse steden en de vernietiging van de Duitse stad Dresden onmenselijke daden waren.
Er bestaat geen goed geweld. Alles wat je kunt zeggen is dat geweld soms noodzakelijk is - gewoon als wanhoopsdaad, omdat je geen andere mogelijkheden meer ziet. Met goedheid heeft dat niets te maken.

Amerika probeert momenteel een coalitie op te bouwen van staten die tegen terreur in Amerika zijn. Terreur in andere landen heeft Amerika maandenlang toegestaan. Bijna een jaar lang zat president George Bush op een passieve wijze toe te kijken hoe de rechtse regering Sharon alle vredesinitiatieven van vorige Amerikaanse regeringen om zeep hielp.
En nu is er een aanslag gepleegd op Amerika en nu moet er jarenlang oorlog worden gevoerd om 'het terrorisme' te vernietigen.
Welk terrorisme? Welk kwaad? Wie is goed en wie is slecht? Wie bepaalt dat? De rechts-christelijke regering Bush?
Alleen de sjiitische moslims in Iran stellen de zaak juist en correct. Zij stellen: Wij zijn tegen terreur, maar wij willen alleen deel uitmaken van een coalitie die onder controle staat van de Verenigde Naties. Het machtsmonopolie van de Verenigde Staten moet doorbroken worden.
Dat is geen verwerpelijke visie. Het is een uiterst intelligente visie, waaruit verlangen naar eerlijkheid en rechtvaardigheid spreekt. Het feit dat Iran in veel opzichten een onvrij land is, maakt een intelligente opvatting niet moreel onjuist. Dat is de fout die primitieve moralisten voortdurend maken. Iemand slecht verklaren en dan alles wat die slechte ander zegt en doet belachelijk maken.
Daarmee bewijs je alleen maar dat je zelf niet deugt, dat je niet in staat bent op een eerlijke, objectieve wijze de werkelijkheid tegemoet te treden. Trots hoef je daar niet op te zijn.

Het Westerse, christelijke Rijk van het Kwade wordt gesymboliseerd door drie zaken. Ten eerste het kapitalisme, dat ook over de Arabische wereld controle uitoefent, zelfs over de hele wereld. Het kapitalisme werd getroffen in de World Trade Tower.
Het Pentagon, het symbool van het militarisme is ook geraakt. Het Pentagon is voor tegenstanders het symbool van wat zij de 'Amerikaanse arrogante wereldpolitiemacht' noemen.
En er was een vliegtuig op weg naar Camp David, de plek van de in hun ogen 'vernederende vredesprocessen voor het Midden-Oosten'. Het waren ideologisch gezien de beste doelwitten. Daarom zijn de Amerikanen zo diep gekrenkt door de aanslag.'' Ludo Abicht in De Standaard, 2001

"Het terrorisme moet altijd op analytische wijze worden bestudeerd om te weten met wie we te maken hebben. Analyse is de basis van alles. In 99% van de gevallen is het terrorisme een aangelegenheid van groepen die een betere verdeling van de rijkdom en de maatschappelijke gelijkheid willen, of het nu om ecoterroristen of islamieten gaat." Opperwachtmeester Alain Grignard, 2001

Wat betekent 'Jihad'?

Jihad betekent niet 'heilige oorlog'.
De term 'Jihad' verwijst naar strijd in het algemeen. Die strijd kan gericht zijn tegen het kwaad dat men ontdekt in zichzelf, maar het kan ook zijn dat men zich ten doel stelt sociaal onrecht te bestrijden, de nationale veiligheid te verdedigen of te strijden tegen onderdrukking en tirannie.

Volkskrantcolumnist Ronald Plasterk verzuimt in zijn artikel in de Volkskrant aan te geven dat het begrip Jihad, dat hij als een criminaliserend etiket op een groep terroristen plakt, niet alleen maar een negatieve betekenis heeft. Politieke en religieuze terroristen zijn geen criminelen in de negatieve zin van het woord. Hun daden deugen niet, maar hun bedoelingen zijn vaak goed.

Een voorbeeld van mensen met goede bedoelingen die op grond van idealen de meest wrede wandaden begingen zijn de RAF-terroristen uit de jaren zestig en zeventig. Ook zij zagen het Amerikaanse imperialisme als het grote kwaad.
Zij waren niet de enigen die Amerika als de grote Satan beschouwden. Linkse intellectuelen schiepen het klimaat waarin het RAF-terrorisme kon gedijen. Dat dienen we ons goed te realiseren wanneer we idealistisch terrorisme veroordelen.
Idealistisch terrorisme is geperverteerd idealisme. Het echte kwaad schuilt bij die mensen die aanzetten tot pervertering (vervalsing, vervorming) van het ideaal. Dat zijn vaak grote groepen mensen die wij 'goed' noemen en die wij - omdat wij ze goed noemen - rustig hun gang laten gaan.

Uit de gegevens die momenteel beschikbaar zijn blijkt niet dat de Nine-Eleven daders in de eerste plaats radicale moslims wilden zijn. Het waren keurige gelovige mensen, sommigen zelfs met flower-power-idealen, die, vanuit de opvatting dat het martelaarschap de hoogste vorm van menszijn is die men kan bereiken, hun leven wilden geven voor een goede zaak. Welke zaak? Dat weten we niet. Er is weliswaar een zelfmoordbrief van Mohammed Atta gevonden, maar de inhoud daarvan is nog niet bekend gemaakt. (28-9-2001)